logo Watererfgoed Vlaanderen Leie
  Nieuws  
|
  Kalender  
|
  Nieuwsbrief  
|
  Media  
|
  Contact  
  VLAANDEREN EN HET WATER  
  WATERERFGOEDGIDS  
Droog watererfgoed  
Nat watererfgoed  
Varen, fietsen en wandelen  
Meevaren  
Drinken, eten en slapen  
Lezen, kijken en luisteren  
Evenementen  
Overheden  
Toeristische diensten  
Verenigingen  
Dienstverleners  
Wetgeving  
Onderzoek  
  WATERERFGOED VLAANDEREN  
  DOCUMENTEN  
  WATERERFGOEDGESPREKKEN  
  VAREND ERFGOED  
  BEDREIGD WATERERFGOED  
Ga naar Haven van Antwerpen

ga naar Maritieme Dienstverlening en Kust

ga naar Federale Overheidsdienst Mobiliteit en Vervoer

DROOG WATERERFGOED

Scheepvaartmuseum Baasrode


Het wapenschild van Scheepvaartmuseum Baasrode vzw

Aanbod

Historiek

Praktisch

Meer weten?







Modelbouwer in actie

Atelier Van Damme

Modelbouwer in actie

Atelier Van Damme

Aanbod

  • Bezoek en rondleidingen in het museum en op de scheepswerven;
  • Bouw van de Baasroodse botter Rosalie: van april tot en met oktober 2012 wordt er gewerkt aan de Baasroodse palingbotter Rosalie, meestal op woensdagen en donderdagen;
  • Modelbouwschool: elke zaterdag van 10u tot 16u biedt het museum een werkatelier voor modelbouwers aan;
  • Het Scheepvaartmuseum is medeorganisator van de Scheldefeesten in september en werkt ieder jaar mee aan de Erfgoeddag, de Scheldehappening en Open Monumentendag;
  • Twee maal per jaar verschijnt het tijdschrift 'Boven Water';
  • Kalender: evenementen in 2012.

Historiek

Scheepswerven Baasrode

Baasrode was sinds de middeleeuwen door haar ligging aan de Schelde een druk handelsdorp. Aangezien het transport van goederen in die tijd via de binnenwateren verliep, ontwikkelde zich daar een belangrijke scheepsbouwnijverheid aan het begin van de 17de eeuw. Er werden zowel houten binnenschepen voor vrachtvervoer als vissersschepen gebouwd. In 1777 waren er al vijf scheepstimmerwerven terug te vinden in Baasrode. De scheepswerven Van Praet en Van Damme kenden in de 19de eeuw een grote bloei met hun houten scheepsbouw. Tussen 1827 en 1876 zou de werf Van Damme een belangrijke bijdrage leveren tot het Belgische maritieme vervoer door een reeks koopvaardijschepen te bouwen met een tonnenmaat van 300 tot 800 ton. Vanaf 1860 werd quasi volledig op de bouw van binnenschepen overgeschakeld. In 1895 werden de eerste metalen schepen gebouwd. Vooral tijdens het decennium vóór de 'Groote Oorlog' en het interbellum kenden de werven van Baasrode met het bouwen van deze metalen schepen veel succes. Een type schip dat sterk geassocieerd wordt met Baasrode is de 38-meter motorspits, een vrachtschip dat geschikt was om de Europese binnenwateren en kanalen te bevaren. Na WO II vroeg de scheepvaart een steeds grotere tonnenmaat, maar de dokken waren slechts geschikt voor schepen tot 55 meter. Ook de Schelde was niet diep en breed genoeg ter hoogte van de Baasroodse werven. Uitbreiding was niet mogelijk omdat deze werven in de dorpskom lagen. Hierdoor doofde de scheepsbouwtraditie in Baasrode langzaam uit. In 1972 liep het laatste nieuwe schip van stapel en in 1986 sloot de laatste scheepswerf (Van Praet) uiteindelijk de deuren.

Het museum

Na een gelegenheidstentoonstelling over de scheepsbouw in Baasrode, kreeg de lokale yachtclub 'Baasrode Watersport Vereniging' de kans om in 1980 de collectie een permanente vorm te laten aannemen als 'Museum van de Binnenvaart' in de vroegere meesterswoning die in 1830 was gebouwd op de werf van Van Damme. Het als monument beschermde gebouw bezit prachtige plafondschilderingen uit 1852 en waardevolle muurfresco's uit 1895. In 1993 werden de werven van de families Van Damme en Van Praet integraal beschermd en werden ze voor een groot deel het eigendom van de Provincie Oost-Vlaanderen. Het museum werd uitgebreid door de provincie Oost-Vlaanderen met een nieuw gebouw. Het Scheepvaartmuseum is één van de bijzonderste industrieel-archeologische sites van Vlaanderen. Opvallend hierbij zijn de twee getijdendroogdokken. Het uithangbord van het Scheepvaartmuseum is de Bostroëneir, een Baasroodse scheepslamp die ook bij zware stormen blijft branden.

De collectie

Het Scheepvaartmuseum Baasrode toont de unieke geschiedenis van de houten en metalen scheepsbouw in Vlaanderen, de binnenvaart en het varend erfgoed, van vóór 1600 tot heden. Er is een permanente tentoonstelling van tientallen scheepsmodellen en halfmodellen, alsook van een reeks gereedschappen voor het bouwen van houten en ijzeren schepen. Het geeft een beeld van het schippersleven tijdens de voorbije decennia. Het museumarchief omvat meer dan 3000 constructieplannen van diverse scheepstypes. Deze plannen worden gebruikt in de modelbouwklas. Elk museumseizoen organiseert het scheepvaartmuseum een thematentoonstelling met uiteenlopende onderwerpen die steeds verbonden zijn met de lokale en maritieme geschiedenis. Het atelier Van Praet-Dansaert, achter het museum, ligt er vandaag nog hetzelfde bij als de dag waarop de arbeiders hun werk verlieten. Ook de site met het atelier Van Damme, waar de geschiedenis van de bijboten, machines en scheepsmotoren wordt getoond, en de depotruimte zijn toegankelijk. In het tweede droogdok ligt de motorspits 'Alyv' dat in 1936 op de Baasroodse werf werd gebouwd.

Praktisch

Openingsuren

Het hele jaar: za van 14u tot 18u
April-oktober: zo van 14u tot 18u of voor groepen op andere dagen op afspraak

Prijzen

Inkom: 4 €
Reducties mogelijk voor diverse categorieën

Contact

SCHEEPVAARTMUSEUM BAASRODE

Sint-Ursmarusstraat 137
B-9200 Baasrode
T: +32 (0) 52 34 30 34
M: info@scheepvaartmuseumbaasrode.be
W: http://www.scheepswervenbaasrode.be







Scheepvaartmuseum Baasrode weergeven op een grotere kaart

Meer weten?

  • Gijsen, J. Baasroodse bedrijvigheid aan de Schelde. Dendermonde, 1997.
  • Kaak, M. Vlaamse en Brabantse binnenschepen uit de 18e en 19e eeuw - Vergeten vaktaal en oude constructies. Gent, 2010.
  • Scheepswerven Baasrode. Van botter tot eurotanker. Facetten van de binnenvaart.Gent, 2008.
  • Segers, Y. De laatste scheepswerf van Baasrode. Gent, 1994.
  • Van Lancker, C. Baasroodse scheepsbouwnijverheid. Baasrode, 2002.

Foto's: Scheepvaartmuseum Baasrode
Laatste wijziging: 30/03/2012

  © Watererfgoed Vlaanderen vzw  
|
  Juridische Informatie  
|
  Privacy  
|
  Sitemap  
|
  Webmaster